In het kort

Wat ziet u

De preparatiezones geven de afstanden aan waarbinnen beschermende maatregelen voor de bevolking zijn voorbereid. Afhankelijk van de werkelijke ernst van een incident kunnen de afstanden waarbinnen maatregelen worden ingesteld worden uitgebreid of verkleind, of zich beperken tot een deel van de cirkel. In België en Duitsland zijn vergelijkbare afstanden bepaald.

Wat is het gevaar?

Bij een ongeluk in de kerncentrale Borssele kunnen mensen worden blootgesteld aan ioniserende straling. Als de koeling van de kernreactor faalt en de reactorkern smelt, kan er radioactief materiaal vrijkomen. Mensen kunnen worden blootgesteld aan straling door het overtrekken van een radioactieve wolk en besmetting van de bodem of via besmetting van de voedselketen.

Hoe groot het gevaar voor de gezondheid is, hangt af van de hoeveelheid en soort radioactieve stoffen die vrijkomen, de windsnelheid en windrichting en ook of het bijvoorbeeld gaat regenen of niet. Deskundigen maken op zo’n moment een zo goed mogelijke inschatting hoe het kernongeval zich gaat ontwikkelen en welke stralingsdosis dit voor mensen in het getroffen gebied zou kunnen opleveren als de vrijkomende radioactieve wolk bewoond gebied bereikt. Op basis daarvan kan de overheid besluiten maatregelen te nemen met als doel die stralingsdosis te voorkomen of te verminderen. Bij een lage stralingsdosis treden er geen merkbare gezondheidsproblemen op, omdat het lichaam zelf de schade aan de cellen, waaruit ons lichaam bestaat, kan repareren. Heel soms blijft er onherstelbaar beschadigd erfelijk materiaal (DNA) over. Dit kan leiden tot het ontstaan van kanker. 

Wat doet de overheid?

De kerncentrale Borssele moet aan strenge veiligheidseisen voldoen. De Autoriteit Nucleaire Veiligheid en Stralingsbescherming (ANVS) houdt hier toezicht op. Het Nationaal Meetnet Radioactiviteit van het RIVMRijksinstituut voor Volksgezondheid en Milieu (Rijksinstituut voor Volksgezondheid en Milieu) meet – elke tien minuten, 24 uur per dag – het stralingsniveau op een groot aantal meetpunten in Nederland. Het meetnet slaat automatisch alarm als ergens de radioactiviteit hoger wordt.

De overheid heeft noodplannen voor de bestrijding van een kernongeval en heeft daarnaast ook voorbereidingsmaatregelen getroffen in bepaalde gebieden. Voor de kerncentrale in Borssele zijn deze zones:

  • evacuatie tot op 10 kilometer van de kerncentrale;
  • slikken van jodiumtabletten voor alle inwoners ≤40 jaar en zwangere vrouwen en schuilen tot op 20 kilometer;
  • slikken van jodiumtabletten voor kinderen <18 jaar en zwangere vrouwen tot op 100 kilometer. Deze doelgroep heeft een doosje jodiumtabletten thuis gekregen.

Veelal wordt bij een kernongeval slechts in een deel van het gebied waar voorbereidingsmaatregelen zijn getroffen, ook daadwerkelijk maatregelen genomen. Tijdens een kernongeval maken deskundigen bij de overheid een berekening op basis van onder andere de hoeveelheid radioactieve stoffen die vrij dreigen te komen, de afstand tot de reactor en de weersomstandigheden. Op basis van deze berekeningen worden de maatregelen bepaald die nodig zijn om de kans op besmetting van de bevolking met radioactieve stoffen zo klein mogelijk te maken.  In zijn algemeenheid geldt: hoe verder weg van de kernreactor, hoe lager de verwachte blootstelling aan radioactieve stoffen.  

 Over de kaart

Het bevoegd gezag is verantwoordelijk voor actualisatie van de kaarten van Risicokaart.nl. In dit geval is het bevoegd gezag het Ministerie van Infrastructuur en Waterstaat.

Meer weten?

De kans op een kernongeval in Nederland is erg klein. Kernreactoren zijn zeer veilig en voldoen aan strenge eisen. Als er zich toch een incident voordoet, dan geeft de overheid enkele algemene adviezen. Uitgebreide, actuele informatie vindt u in dat geval onder andere op crisis.nl of via uw regionale omroep. U ontvangt ook een bericht via NL-Alert.

U kunt meer over straling en kernongevallen  lezen op de site van de Autoriteit Nucleaire Veiligheid en Stralingsbescherming (ANVS). De ANVS ziet er op toe dat de nucleaire veiligheid en stralingsbescherming in Nederland voldoen aan de hoogste eisen.

 Datum laatst gewijzigd: 15-03-2018

Kaartgegevens

De bronhouder van deze kaart is Interprovinciaal Overleg (IPO). Bekijk de metadata voor de contactgegevens en de technische beschrijving van de kaart.